Τα προβλήματα που αφορούν την εκπαίδευση στην Ελλάδα είναι πολλά, πολύπλευρα και «γνωστά», καθώς, άμεσα και έμμεσα, τα βιώνουν όλοι όσοι εμπλέκονται καθημερινά ως εκπαιδευτικοί, φοιτητές, μαθητές και γονείς. Τα προβλήματα αυτά απασχολούν και όσους ενδιαφέρονται πραγματικά και ουσιαστικά για την ποιοτική αναβάθμιση της Εκπαίδευσης, μέσα στο πλαίσιο του ευρύτερου επιστημονικού, κοινωνικού και πολιτικού διαλόγου. Ειδικότερα, οι σκοποί, το περιεχόμενο, η διδακτική μεθοδολογία, οι στόχοι και τα αποτελέσματα του μαθήματος της Ιστορίας έχουν ιδιαίτερη εκπαιδευτική βαρύτητα, γιατί, μεταξύ άλλων, συμβάλλουν στη σύνθεση της ατομικής, κοινωνικής, πολιτισμικής και εθνικής συνείδησης και ταυτότητας. Το θέμα της σχολικής Ιστορίας απασχολεί τις περισσότερες κοινωνίες σήμερα, γιατί συνδέεται με τον προβληματισμό για τη φύση της ίδιας της επιστήμης της Ιστορίας, αλλά και με την παιδαγωγική αρχή ότι τα σχολικά μαθήματα πρέπει να συνδέονται με τις αρχές και τις μεθόδους των επιστημών, με τις ικανότητες, τις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες των παιδιών ως κοινωνικών ομάδων και ατόμων, καθώς και με τις απαιτήσεις της σύγχρονης, σύνθετης και συνεχώς μεταλλασσόμενης πραγματικότητας. Έτσι, παρά την ύπαρξη διαφορετικών προσεγγίσεων, σε διεθνές επίπεδο, κυριαρχεί η αντίληψη ότι η ιστορική εκπαίδευση δεν μπορεί να είναι στραμμένη μόνο προς το παρελθόν, αλλά θα πρέπει να κοιτά, παράλληλα, προς το παρόν και το μέλλον. Επίσης, καθίσταται όλο και περισσότερο προφανής η παραδοχή ότι οι ιστορικοί, κοινωνικοί, παιδαγωγικοί και εκπαιδευτικοί όροι, με τους οποίους πραγματοποιούνται οι σκοποί του μαθήματος, δεν μπορούν να καθορίζονται με βάση παραδοσιακά ή σύγχρονα ιδεολογήματα αλλά με βάση τα πορίσματα της επιστημονικής έρευνας και τον επιστημονικό και κοινωνικό διάλογο. Με βάση το σκεπτικό αυτό, το βιβλίο «Τα Παιδιά και η Ιστορία. Ιστορική σκέψη, γνώση και ερμηνεία» της Ειρήνης Νάκου αποσκοπεί να συμβάλει στην προώθηση του επιστημονικού και κοινωνικού διαλόγου, που επιδιώκει την ποιοτική αναβάθμιση των όρων με τους οποίους διδάσκεται η Ιστορία στο σχολείο.